شرح حال حسن بن على و برخى از اخبار او زبير بن بكّار در كتاب انساب قريش گفته است : حسن بن على عليه السلام نيمهء رمضان سال سوم هجرت متولد شد و پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم او را حسن نام نهاد ، و چند شب از ربيع الاول سال پنجاهم هجرت گذشته ، رحلت فرمود . همو گويد : روايت است كه پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم حسن و حسين را كه خداى از ايشان خشنود باد به روز هفتم تولدشان نام نهاد و نام حسين مشتق از حسن است . گويد : جعفر بن محمد عليه السلام روايت كرده است كه فاطمه عليها السلام به روز هفتم تولد حسن و حسين موهاى سرشان را تراشيد و وزن كرد و به اندازهء آن نقره تصدق فرمود . زبير مى گويد : زينب دختر ابو رافع روايت مىكند كه فاطمه عليها السّلام در بيمارى پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ، كه در آن رحلت فرمود ، دو پسرش را به حضور آن حضرت آورد و عرض كرد : اى رسول خدا اين دو پسران تو هستند چيزى به آنان ارزانى فرماى . پيامبر فرمود : هيبت و سرورى من از آن حسن و جرأت و بخشندگى من از آن حسين خواهد بود . محمد بن حبيب در امالى خود روايت مىكند كه حسن عليه السّلام پانزده بار پياده حج گزارد ، در حالى كه اسبهاى يدك همراه او برده مى شد ، و دو بار همهء مال خود را بخشيد و سه بار ديگر مال خود را با خداى متعال قسمت فرمود و چنان بود كه كفش و موزه خود را هم يكى را مى بخشيد و يكى را نگه مى داشت . و همين ابو جعفر محمد بن حبيب روايت مىكند كه حسن عليه السّلام به شاعرى چيزى عطا فرمود . مردى از همنشينانش گفت : سبحان الله به شاعرى كه نسبت به خدا عصيان مى ورزد و بهتان مى سرايد عطا مى كنى فرمود : اى بنده خدا بهترين موردى كه از مال خود ببخشى موردى است كه با آن آبروى خويش را حفظ كنى وانگهى از راههاى